ΕΚΘΕΣΗ «ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 100+. ΠΟΛΗ ΚΑΙ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ. ΕΚΜΟΝΤΕΡΝΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ.»»

ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ-100+-αφίσα

Εκπόνηση της μουσειολογικής μελέτης της έκθεσης  σε συνεργασία με το Διαπανεπιστημιακό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Μουσειολογίας» του Α.Π.Θ. Συμμετέχουν οι Βάλια Γιαλιά (αρχιτέκτων – μουσειολόγος), Χριστίνα Πλούτογλου (ιστορικός – μουσειολόγος) και Χρήστος Καραγιαννίδης (ανθρωπολόγος – μουσειολόγος), με την επίβλεψη της διευθύντριας του προγράμματος, καθηγήτριας κ. Ματούλας Σκαλτσά. Επιστημονικός υπεύθυνος ο κ. Νίκος Καλογήρου.

Το κεντρικό μουσειολογικό σκεπτικό της έκθεσης είναι να αναδεικνύονται οι μετασχηματισμοί της πόλης (από το 19ο αιώνα μέχρι και σήμερα), οι αλλαγές, οι ιδιομορφίες, οι εκάστοτε εκσυγχρονιστικές τάσεις, το πώς, γιατί και με ποιο τρόπο εφαρμόστηκαν στη Θεσσαλονίκη. Προβάλλονται οι πολλές και διαφορετικές ταυτότητες της πόλης του παρελθόντος (κοινωνική, πολιτισμική, αρχιτεκτονική, οικονομική, πολιτική, κ.α.) και της σύγχρονης. Ο επισκέπτης περπατά στην έκθεση και μέσα από τομές στο χώρο και το χρόνο επαν-ανακαλύπτει τη Θεσσαλονίκη, του δίνεται η δυνατότητα να κατανοήσει το πώς αλλάζει, διαχρονικά, το τοπίο της πόλης.

Με βάση το μουσειολογικό σχεδιασμό παρουσιάζεται η ιστορία περισσότερων από εκατό χρόνων. Εκτός από τη χρονολογική ανάπτυξη προβάλλονται σε θεματικές ερμηνευτικές αφηγήσεις οι μετασχηματισμοί μέσα από ορόσημα (αρχιτεκτονικά και κοινωνικό-πολιτισμικά) με αφορμές που προκύπτουν από και πλουτίζουν το κεντρικό μουσειολογικό σκεπτικό γύρω από την αρχιτεκτονική, τα κτίρια δημόσιας ή ιδιωτικής χρήσης, την πολεοδομική οργάνωση, τις χαράξεις, τις υποδομές, το συγκοινωνιακό δίκτυο, τις γειτονιές και τους ανθρώπους της, τη βιομηχανία, το εμπόριο, τη σταδιακή ανοικοδόμηση και την οργανωμένη δόμηση, κ.α.
Η μουσειολογική πορεία είναι γραμμική σε ενότητες (χρονολογικά), ενώ η εσωτερική οργάνωση κάθε ενότητας είναι πολυεστιακή (θεματικά).
Η έκθεση προσφέρει στον επισκέπτη μια γλώσσα εύληπτη για να αποκωδικοποιήσει τα νοήματα και να τα αντιπαραβάλλει με τις δικές του εμπειρίες. Από μουσειολογική πλευρά το ζητούμενο ήταν η έκθεση να αξιοποιήσει την αρχιτεκτονική εξειδίκευση για να απαντήσει σε σύγχρονους προβληματισμούς, σε θέματα που αφορούν τη σημερινή πραγματικότητα, να αντιμετωπίσει τα ερωτήματα που προκύπτουν περιδιαβαίνοντας την πόλη. Οδηγούμαστε λοιπόν στο να ερευνήσουμε πώς προέκυψε το αστικό τοπίο, τι οδήγησε στην σημερινή πόλη. Ποια είναι η πορεία πίσω από τα διάφορα και διαφορετικά στοιχεία που απαρτίζουν τη Θεσσαλονίκη που βιώνουμε. Βλέπουμε λοιπόν την σύνδεση της αρχιτεκτονικής με τα κοινωνικά φαινόμενα, τον πολιτικό ρόλο της πολεοδομίας και το πώς διαμορφώνεται όχι μόνο η πόλη, αλλά και το τοπίο της Θεσσαλονίκης. Μέχρι τίνος σημείου οι χωρικές αλλά και οι κτιριακές αλλαγές αντανακλούν τη σύνθετη πραγματικότητα; Άραγε μεγάλες κοινωνικές, οικονομικές και πολιτικές αλλαγές αφήνουν μεγάλα ή μικρά ίχνη; Τι σώζεται στον ιστό της πόλης και τι σώζεται στη μνήμη μας; Η   σύγχρονη μουσειολογία επιχειρεί να εκμηδενίσει την απόσταση ανάμεσα στο θεατή και το έκθεμα και ταυτόχρονα να βοηθήσει τον επισκέπτη να κατακτήσει την έκθεση, να βρει ο ίδιος πώς και γιατί τον αφορά προσωπικά.

IMG_6186

IMG_8519