ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΔΥΟ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΣΤΟ ΦΟΥΑΓΙΕ ΤΟΥ ΚΤΙΡΙΟΥ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΣΤΟ ΑΠΘ

Οι μουσειολογικές μελέτες βασίζονται στη συλλογή του μπακάλικου από το Βελβεντό Κοζάνης που έχει στη διάθεσή του το Α.Π.Θ και στον προσφερόμενο χώρο του φουαγιέ του κτιρίου Διοίκησης. Λαμβάνοντας υπόψη ότι ο χώρος χρησιμοποιείται καθημερινά από την πανεπιστημιακή κοινότητα- ακαδημαϊκούς, διοικητικούς υπαλλήλους και φοιτητές-περισσότερο ως πέρασμα και όχι ως βιωμένος χώρος, ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός των εκθέσεων προσπαθεί αυτό να το ανατρέψει και να προκαλέσει τους περαστικούς να συμμετάσχουν στα εκθεσιακά συμβάντα.

1. Έκθεση «Ιστορίες..να τις πιεις στο ποτήρι»

Μουσειολογική μελέτη: Γιάννης Τζωρτζακάκης, Ιστορικός Τέχνης-Μουσειολόγος

Βασιζόμενοι στη θεωρία του υλικού πολιτισμού και της δραστικότητας του αντικειμένου,  το ποτήρι χρησιμοποιείται ως αφορμή για να αναδείξει διαφορετικές κοινωνίες.

Η έκθεση σχεδιάζεται σε τρία αυτόνομα και εντελώς διαφορετικά περιβάλλοντα που αναδεικνύουν την εκάστοτε αφήγηση, χρησιμοποιώντας μόνο τρία ποτήρια. Μέσα από κάθε ποτήρι, παρουσιάζονται τα χαρακτηριστικά μιας άλλης κοινωνίας. Πυρήνας και έναρξη των επεισοδίων θεωρείται η συλλογή του μπακάλικου, όπου το ποτήρι παρουσιάζεται σαν παράδειγμα σε ένα μάθημα μουσειολογίας: η έκθεση θα μπορούσε εν δυνάμει να ξεκινά με αφορμή οποιοδήποτε από τα αντικείμενα…

katopsi - tomi A4

  • Εισαγωγή «Ο χορός των ποτηριών»: Τοποθετείται στο κέντρο της σύνθεσης και τονίζει το σύνολο της συλλογής του μπακάλικου και την παραδειγματική χρήση του ποτηριού για την έκθεση.
  • Ενότητα EL GRECO – «Με κέρασε φαρμάκι…». Το ποτήρι ως φονικό όπλο μεταφράζεται σχεδιαστικά ως δηλητήριο και λεπίδα..EL GRECO A4
  • Ενότητα CUBISM – «Πού είναι το ποτήρι;». Το ποτήρι γίνεται μέρος μιας μποέμ κοινωνίας, και αντιμετωπίζεται ως ένα χρηστικό αντικείμενο.CUBISM A4
  • Ενότητα SAVOIR VIVRE – «Το ποτήρι σας, παρακαλώ». Ο επισκέπτης παρακολουθεί αρχικά ένα βίντεο με την κατασκευή ενός σημερινού κρυστάλλινου ποτηριού κρασιού και στη συνέχεια καλείται να μπει σε ένα εκθεσιακό περιβάλλον όπου το ποτήρι παρουσιάζεται μέσα από τη σκηνογραφημένη ματιά ενός σύγχρονου πολυτελούς εστιατορίου.RESTAURANT A4

2. Έκθεση «Ματιές στον κόσμο των επαγγελμάτων: στιγμές κρίσης, αναβίωσης και αναστοχασμού».

Μουσειολογική μελέτη: Χρήστος Καραγιαννίδης, Ανθρωπολόγος-Μουσειολόγος

Η έκθεση θα χρησιμοποιήσει τη συλλογή του μπακάλικου για να αφηγηθεί ιστορίες που προκύπτουν από τη σύγκριση επαγγελμάτων που «έσβησαν» ή «αργοσβήνουν» και των κρίσεων της σύγχρονης κοινωνίας (οικονομικές, κοινωνικές, πολιτισμικές, εκπαιδευτικές, κτλ.). Σημαντικό ρόλο παίζουν οι συνειρμοί, ο διάλογος του χθες με το σήμερα, η διέγερση των αισθήσεων του κοινού καθώς και η ενεργή συμμετοχή του.

Κεντρική αρχιτεκτονική ιδέα/ η έννοια της κατάληψης στο χώρο: βίαιη αποκοπή του χώρου από τις καθημερινές του πρακτικές, «αναρχική έκρηξη», αποπροσανατολιστική κίνηση- να χάνεσαι, φασαρία από ανθρώπους…

Επίσης, η κατάληψη εδώ τίθεται ως την οριακή κατάσταση, το πάγωμα του χρόνου, ανάμεσα στο χθες και το σήμερα. Έτσι, ιδεατά θα θέλαμε ένα χώρο «στο κενό», σχεδόν «ονειρικό»…

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΙΔΕΑ A4

Η έκθεση σχεδιάζεται σε ένα κλειστό περιβάλλον διαταράσσοντας τη συνηθισμένη όψη του χώρου σχεδόν προκλητικά (όπως ακριβώς μια κατάληψη οικειοποιείται το χώρο). Με αυτόν τον τρόπο δημιουργούνται παράλληλα οι κατάλληλες συνθήκες φωτισμού. Σκοπός είναι ο χώρος να είναι τόσο σκοτεινός και ο φωτισμός τέτοιος ώστε οι βιτρίνες να φαίνονται πως αιωρούνται, ανάμεσα σε δύο επίπεδα: το χθες και το σήμερα, την προβιομηχανική κοινωνία και τη σύγχρονη.

Κάθε επάγγελμα παρουσιάζεται τοπικά και ισάξια με τα υπόλοιπα. Οι βιτρίνες, σχεδιασμένες να θυμίζουν οθόνες τηλεόρασης, βρίσκονται σε αταξία στο χώρο και είναι στραμμένες προς διάφορες κατευθύνσεις προκαλώντας αίσθημα αναρχίας και ένα παιχνίδι εξερεύνησης για τον επισκέπτη. Κάτω από την καθεμία, υπάρχει αντίστοιχου μεγέθους κεκλιμένο επίπεδο για την προβολή βίντεο με θέμα το συγκεκριμένο επάγγελμα. Στο πίσω μέρος του τριγώνου σημειώνεται ο τίτλος του επαγγέλματος. Έτσι, συνολικά το δάπεδο αποτελεί ένα σταθερό μωσαϊκό αφηγήσεων της προβιομηχανικής κοινωνίας.

Από την άλλη πλευρά, το ταβάνι είναι γεμάτο με κινούμενες αλληλοκαλυπτόμενες προβολές από σκηνές της σύγχρονης κοινωνίας, ένα νεφελώδες τοπίο συνειρμών που προκαλούν τις συγκρίσεις και τον προβληματισμό. Ανάμεσα στις βιτρίνες τοποθετούνται στρογγυλοί καναπέδες όπου οι επισκέπτες μπορούν να ξαπλώσουν για να επεξεργαστούν τις προβολές (φυσικά χρησιμοποιούνται και ως μουσειολογικές ανάσες).

Σε όλη αυτή την εγκατάσταση προστίθεται ο ήχος από προφορικές ιστορίες ανθρώπων που έχουν μαγνητοφωνηθεί κατά την έρευνα, δημιουργώντας ένα ασαφές ηχοτοπίο που ενδυναμώνει την αίσθηση της κατάληψης.

katopsi-tomi